Η επίσκεψη στην Κίσαμο είναι μοναδική εμπειρία. Η γνωριμία με την επαρχία δεν έχει να κάνει μονάχα με το ζεστό και φωτεινό ήλιο, την κρυστάλλινη θάλασσα, τα φαράγγια, την παρθένα γη, την μεγάλη χρονική διάρκεια διακοπών σας στην περιοχή. Η γνωριμία με την επαρχία Κισάμου είναι ταυτόχρονα κι ένα ταξίδι στην μακραίωνη ιστορία της, τον πολιτισμό, την παράδοση, τα ήθη και έθιμα, την φιλόξενη ψυχή των ανθρώπων της....Όσοι δεν μπορείτε να το ζήσετε... απλά κάντε μια βόλτα στο ιστολόγιο αυτό και αφήστε την φαντασία σας να σας πάει εκεί που πρέπει...μην φοβάστε έχετε οδηγό.... τις ανεπανάληπτες φωτογραφίες του καταπληκτικού Ανυφαντή.

Τρίτη, 13 Νοεμβρίου 2018

ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΑΛΟΓΕΡΩΝ

 Στο όμορφο φαράγγι των Καλογέρων που ξεκινά λίγο έξω απο τις Στροβλές και καταλήγει στο Σάσσαλο υπάρχει στην μέση περίπου του καταπράσινου φαραγγιού η αγιογραφημένη εκκλησία του 14ου αιώνα αφιερωμένη στον Άγιο Γεώργιο. Εκεί κοντά υπήρχε και ένα χωριό που σήμερα μετά δυσκολίας βλέπεις τα χαλάσματα μέσα στις κουμαριές, μόνα απομεινάρια τα πολλά αλώνια. Ο 92χρονος Νίκος Ηλιάκης μου διηγήθηκε μια ιστορία για το ποιος την έκτισε την εκκλησιά: Ήταν λέει τρία αδέρφια από μεγάλη βενετσιάνικη οικογένεια που ο καθένας του έφτιαξε και απο μια εκκλησία στην περιοχή των Στροβλών. Ο ένας έφτιαξε τον Άγιο Γεώργιο στους Καλογήρους, ο άλλος τον Τίμιο Σταυρό στις Πάνω Στροβλές και ο τρίτος το Μιχαήλ Αρχάγγελο στα Καμηλιανά. Και οι τρεις αυτές εκκλησίες είναι και οι μοναδικές αγιογραφημένες στην περιοχή μας.
 Η εκκλησία ήταν με πλάκες σκεπασμένη και παντού υπήρχαν τάφοι, που μαρτυρεί οτι υπήρχε χωριό κάπου εκεί, δυστυχώς δεν έμεινε στην ιστορία το όνομα του. Οι αντάρτες το είχαν κάνει σπίτι και έμεναν στα δύσκολα χρόνια του εμφυλίου 1946-47-48 (τα χαράγματα στους τοίχους της εκκλησίας το δείχνουν φωτο). Ακόμα λέει η παράδοση οτι οι περισσότεροι κάτοικοι του χωριού πέθαναν απο πανούκλα και όσοι γλύτωσαν δεν ξαναγύρισαν πίσω φοβούμενοι.
Μια άλλη Ιστορία από την άλλη μεριά του φαραγγιού το Σάσσαλο που μου είχε κάνει πριν χρόνια ο Αθανασογιώργης και μου την επιβεβαίωσε ο Μαρονικολάκης Βασίλης λέει οτι αρχές του 1800 πέθαναν όλοι οι κάτοικοι του χωριού από κάποια αρρώστια και το χωριό εγκαταλείφθηκε, ήταν δε άντρο των Γυαλίρηδων τρομερών τουρκοκρητικών που δεν άφηναν Χριστιανό για Χριστιανό ζωντανό. Κάποτε πέρασαν από το Σάσσαλο τρεις* καλόγεροι τους συνέλαβαν και απαίτησαν να αλλαξοπιστήσουν. Αφού δεν το κατάφεραν τους έζεψαν σε μια φάμπρικα και τους βασάνισαν ώσπου να πεθάνουν. Τους πήραν μετά κάποιοι κάτοικοι του χωριού και τους έθαψαν στο φαράγγι που έκτοτε πήρε το όνομα τους. Όσο για τα Γυαλιριανά, η οικογένεια των Γυαλίρηδων ήταν ο φόβος και ο τρόμος σ' όλη την Κίσαμο και προς αποφυγή δε αντιποίνων μετά το 1897 οι φανατικοί Γυαλίρηδες ήταν οι πρώτοι που πώλησαν τα πάντα σε Έλληνες και έφυγαν δια μέσω Παλαιόχωρας. Μας άφησαν το όνομα τους την γειτονιά τους και ένα φυλάκιο /παρατηρητήριο των Τουρκοκρητικών, στη κορφή προς Κατσοματάδω, του ΓΥΑΛΙΡΗ ΤΟ ΣΠΙΤΑΚΙ που υπάρχει μέχρι σήμερα.
* Ίσως οι τρεις καλόγεροι να ήταν και τα τρία αδέλφια που έκτισαν τις εκκλησίες και φεύγοντας τους σκότωσαν.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και ένα σχόλιο απο τον Γ.Β, ίσως να είναι ο φίλος Γ. Βαβουλές, που αναφέρει οτι τα τρία αδέλφια ήταν ο Μιχάλης Γιώργος και Σταύρος Στενός που δικαιολογεί και τις εκκλησίες Μιχαήλ Αρχαγγέλου Τιμίου Σταυρού και Αγίου Γεωργίου που υπάρχουν στην περιοχή. 

3 σχόλια:

Unknown είπε...

Τα τρια αδερφια ηταν οι αδερφοι Μιχαηλ, Γεωργιος και Σταυρος Στενός, βυζαντινης καταγωγης (Κων/πολη) και η εποχη πρεπει νατανε γυρω στο 1.200. Οντως χτισανε 3 εκκλησιες και κατοικησανε ο καθενας εκει κοντα. Και μεις στις Στροβλες ξερουμε για πανωλη στων Καλογέρω αλλα δεν ξερουμε χρονολογια.
Στον Καλογέρο (οπως στο Βουλγάρο) ή στων Καλογέρω, λεγεται οτι υπηρχε μοναστηρι. Το πανηγυρι στο ξωκκλησι αυτο ειχε σταματησει και ξαναρχισε στα μεσα της δεκαετιας 1980 απο τους Στροβλιανους και Αλιγιωτες με μεγαλη επιτυχια, με δωρεαν προσφορα ολα τα φαγητα και πιοτα, οπως και στον άγιο Τίτο, στο Φτερόλακκο το καλοκαίρι!
Το φερω βαρεως μαλιστα που δεν εχω καταφερει να παω τα τελευταια χρονια, λογω αλλων υποχρεωσεων...
Γ.Β.


Unknown είπε...

Μια διορθωση: Η χρονολογια οπου κατασκευαστηκαν τα εκκλησακια ειναι γυρω στο 1.430. Υπαρχει κτητορικη επιγραφη στα Καμηλιανα ενω στον Τιμιο Σταυρο υπήρχε αλλα καταστραφηκε. Το ονομα Στενός ειναι απο την προφορικη παραδοση.
Περισσότερα στο βιβλίο του στροβλιανού, Νίκου Βαβουλέ: Στροβλές. Ενα χωριό διηγείται την ιστορία του (Ιδιωτ.εκδοση-1985_

Ioannis Papadakis είπε...

Γιώργο αν οι τρεις εκκλησιές συνδέονται μπορεί να βρεθεί επιστημονικά.Φυσικά πρέπει να δούμε αν υπάρχει αυτή η συγκεκριμένη εκκλησία στον Gerola. Πάντως χρειάζεται κάτι να γίνει πριν διαλύσουν όλες οι αγιογραφίες. Φυσικά τα χαράγματα πρέπει να μείνουν ακόμα και του 1947 μιας και το αντάρτικο είναι ιστορία πλέον