Με το άνοιγμα του τριωδίου 1-2-2026 και την παραβολή του Τελώνου και Φαρισαίου, ανατρέχομε και επικαιροποιούμε σκέψεις περί ταπείνωσης .Γράφεται στο βιβλίο του ιατρού και θεολόγου κ. Η. Μαζοκοπάκη .. «ο Κύριος αντιτάσσεται στους υπερηφάνους, ενώ στους ταπεινούς δίδει χάριν.
Ο φαρισαίος πάντως και ο τελώνης ανέβηκαν στον ναό μ’ ένα σκοπό – να προσευχηθούν- Ο σκοπός ο ίδιος αλλά ο τρόπος της προσευχής ήταν αντίθετος. Ο ένας, ανέβαινε ταπεινωμένος, συντετριμμένος έχοντας εμβαθύνει στο του ψαλμωδού «καρδίαν συντετριμένην και τεταπεινωμένη» αυτή συμπαθεί, δεν περιφρονεί ο Θεός. «ο Θεός ιλάσθητι μοι τω αμαρτωλώ» Ο άλλος ο φαρισαίος, έχοντας συνηθίσει σε επαίνους, τις πρώτες θέσεις επίδειξης ισχύος και κύρους, πίστευε πια ότι όλες οι πράξεις του, όπως παρουσιάζονταν, τον κατέτασσαν στους εκλεκτούς «ο Θεός ευχαριστώ σε, ουκ ειμί ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων» και αγνοούσε ότι ο Θεός αποστρέφεται ό,τι επιδεικτικά παρουσιάζεται και με υστεροβουλία ο κόσμος χειροκροτεί.
Για να είσαι ταπεινός κατανόησε την αδυναμία σου. Η φύση της ταπείνωσης ,βάση έχει την αυτογνωσία και αυτή σχετίζεται με την βαθύτερη γνώση των πραγμάτων. Οι πνευματικοί και σωματικοί κόποι ταπεινώνουν το σώμα και η επίγνωση της αδυναμίας μας, ταπεινώνει και την ψυχή. Η φύση της ταπεινώσεως ενισχύεται με την προσευχή γίνεται έτσι αρετή θεϊκή , ακατάληπτη.
Ένας δημοσιογράφος: Με αφορμή τον θάνατο του Πάπα Φραγκίσκου της Ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας. Όνομα παρμένο από τον Άγιο Φραγκίσκο της Ασίζης. Από εκεί και το μυθιστόρημα του Καζαντζάκη, θυμάται και αναφέρεται στην ταπείνωση, όπως στην παλαιά γνωστή ταινία,«Ο Χριστός σταμάτησε στο Έμπολι» (Cristo si è fermato a Eboli) του Φραντσέσκο Ρόσι, παραγωγής 1979. Και στη συνέχεια διερωτάται: Ποιος ο αυθεντικός εκπρόσωπος του Ιησού; Μα φυσικά ο ταπεινός. Ο σεμνός. Ο καρτερικός. Ο λιτός. Εκείνος που πορεύεται με την καρδιά του. Εκείνος που αφουγκράζεται και συνομιλεί με τους έσχατους. Εκείνος που έχει εγκαταλείψει στολίδια, μπιχλιμπίδια, πολυτέλειες, λαμπερές τελετές και άλλα τέτοια- Πάπας- Αρχιερεύς ως διάκονοι των έσχατων, των περιφρονημένων, των ταπεινών και καταφρονημένων. Σύμβολο ταπείνωσης και και οι δικοί μας, ο Ειρηναίος Κισάμου, ο Αναστάσιος της Αλβανίας και ευάριθμοι άλλοι, Άγιοι. Ο Φραγκίσκος που ανάμεσα σε τόσα άλλα είχε πει «η ευτυχία δεν είναι μια εφαρμογή που μπορείτε να κατεβάσετε στο κινητό σας
Ο Φραγκίσκος που είχε εγκαταλείψει το Palazzo στο Βατικανό. Που κοιμόταν σε ένα μικρό, λιτό δωμάτιο. Που κυκλοφορούσε με ελάχιστα, απλά άμφια. Που είχε την τόλμη να στηλιτεύει πολεμικές αναμετρήσεις και τρομοκρατικές επιθέσεις. Χαιρόμαστε για όσους ανοίγουν τον δρόμο της ιστορικής υπέρβασης Ενωτικών, Ανθενωτικών και αισιοδοξούμε "εις μίαν Αγίαν καθολικήν και αποστολικήν Εκκλησία"
Ο Ηλίας Μαζοκοπάκης…στο κεφάλαιο «Η αναγκαιότητα της ταπείνωσης στη σύγχρονη εποχή» Αναφέρεται στη σημασία της ταπεινότητας σε επιστήμονες πολιτικούς και στρατιωτικούς ιδιαίτερα δε…. Επειδή οι θρησκευτικοί (πνευματικοί) ηγέτες είναι καλεσμένοι να μιμούνται τον Χριστό τον τέλειο ποιμένα που ταπεινώθηκε και θυσιάστηκε για τον άνθρωπο, επαναλαμβάνει με πολλούς τρόπους «Χωρίς ταπείνωση, η ποιμαντική διακονία κινδυνεύει να εκτραπεί σε αυταρχισμό και αναλυτικά αναφέρεται στο πνεύμα διακονίας και αγάπης χωρίς να εμμένει σε δικαιώματα και στο προσωπικό συμφέρον. Η φιλανθρωπία και η φροντίδα, βοηθούν και στην κατανόηση και συγχώρεση, που βοηθούν τους εμπερίστατους όχι μόνο υλικά και ηθικά αλλά και στην επιστροφή τους – μετάνοια- στην εκκλησία και σε κοινωνία σχέσεων αγάπης.
Επίσης στον τομέα της εκπ/σης η ταπείνωση κρίνεται εξαιρετικά απαραίτητη, καθώς οι εκπαιδευτικοί φέρουν την ευθύνη και το καθήκον, όχι μόνον να διδάσκουν γνώσεις αλλά και υπόδειγμα ζωής να είναι συμβάλλοντας στην καλλιέργεια των ηθικών αξιών, των ιδανικών και της συναισθηματικής νοημοσύνης. Αρχή σοφίας φόβος- σεβασμός Θεού και ονομάτων κρίσις – μελέτη των πραγμάτων. Και στους ιερείς και στους ιατρούς, εκπαιδευτικούς, στρατιωτικούς και άλλους επιστήμονες δεν λείπουν πρότυπα ταπεινωτικής αυτογνωσίας και υποδειγματικής κοινωνικής προσφοράς.
Δυστυχώς εις την πολιτική ακόμη και στην εγχώρια πόσο μάλλον στην διεθνή βασιλεύει το Εγώ της εξουσίας, η αλαζονεία της Δύναμης, η επιβολή της θέλησης του ισχυρού και αυτή η αλαζονεία φθάνει και στα καθ’ημάς, ακόμη και στα μικρομεσαία στρώματα- τα βάθρα των πολιτικών- να μετριέται ως «το έχειν», το φαίνεσθαι, η επίδειξη πλούτου. Τέλος όχι λίγοι φαρισαϊκώς με υψηγορίαν, μεγαλορρημονούντες, προσερχόμεθα και φαρισαϊκώς προσευχόμεθα και δεν ενθυμούμεθα- το της παραβολής του Ευαγγελίου ότι πας ο υψών εαυτόν ταπεινωθήσεται, ο δε ταπεινών εαυτόν υψωθήσεται.
